یادداشت؛
کودتایی که هنوز در جریان است
۷۳ سال پس از ۲۸ مرداد ۱۳۳۲؛ بازخوانی نقشههایی که علیه یک شخص طراحی نشد، بلکه علیه یک جریان بود.
به گزارش گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی «شیرازه»، تاریخ پر است از وقایعی که ثبت شده و همواره به آن استناد میشود؛ اما هستند موارد بسیاری که از قلم تاریخنگاران جا ماندهاند؛ بهویژه زمانی که وقایع مهم با سرعت رخ میدهند و یک سمت ماجرا، اصحاب زر و زور و قدرت باشند.
گاهی برخی وقایع تعمداً از تاریخ حذف میشوند؛ اما روایتهای مردمی را نمیتوان از ذهن یک جامعه پاک کرد. امروز میخواهیم دربارهٔ یک واقعه یا یک برنامهریزی سخن بگوییم؛ روزی که فقط یک روز نبود.
روزگاری نهچندان دور، در کشور پادشاهی ایران، دولتی بر سر کار آمد که دستنشانده نبود و به دنبال ملیگرایی و اقتدار کشور پیش میرفت.
احزاب و مطبوعات هر روز با آزادی عمل بیشتری دیدگاهها و نظرات خود را منتشر میکردند و مردمی که بسیار پیگیر این رسانهها بودند.
کودتا برای تغییر مسیر سیاسی و حکمرانی بود نه حذف شخص مصدق
فعالان سیاسی فضای کشور را به سمت افزایش آگاهی اجتماعی و مطالبهگری سوق میدادند و در کل، فضای سیاسی کشور به سمت آزادی بیان و آزاداندیشی در حرکت بود.
استعمار جهانی چنین جریانی را بر نمیتافت، با برنامهریزی و طراحی دولتهای استعماری بریتانیا و آمریکا، در کشور کودتا رخ داد؛ تمام این اتفاقات در زیر سایهٔ دولت ملی در حال رخ دادن بود و دولت وقت نمیپذیرفت که این جریان یک توطئه خارجی باشد.
دولت مصدق حذف شد، زاهدی بر سر کار آمد و با این تغییرات، مجدداً توازن قدرت به سمت پادشاهی سوق داده شد. اما هدف مشخصاً حذف شخص مصدق نبود؛ کودتا برای تغییر مسیر سیاسی و حکمرانی صورت میگیرد. لیکن بر اساس مستندات تاریخی این سؤال پیش میآید: چرا تا زمانی که مصدق برای حل مشکل با آمریکا مکاتبه کرد و به آنها اعتماد داشت، مانع کودتا نشدند؟
شاید جواب را بتوان اینگونه تفسیر کرد که برای استعمار هیچگاه قابل پذیرش نخواهد بود که کشوری ادعای استقلال کند و بعداً پشیمان شود؛ یا شاید احتمال میرفت اعتماد مصدق از سر ناچاری باشد و وقتی پولهای نفتی به جیب مردم سرازیر شود، دیگر هیچ قدرت استعماری نتواند محبوبیت و کارایی افرادی چون مصدق را مهار کند و یک منبع عظیم انرژی از دستش خواهد رفت.
قطعاً با حذف فیزیکی شخص مصدق، دولت او همچنان برقرار بود؛ در واقع مصدق یک جریان بود که در همان ابتدای اعلام حضورش حذف شد؛ جریانی که با هدف رشد و گسترش ایران به وجود آمده بود و هر روز جوانه میزد.
کودتا برای ریشهکنی این جریان اتفاق افتاد؛ کودتایی که به استناد مدارک تاریخی توسط سیا«CIA» و امآی۶«MI6» طراحی شد و توسط تعدادی خائن، افسران درباری فاسد، چهرههای سیاسی بزدل و دنیادوست و نیروهای خیابانی اجیرشده و ناآگاه اجرا شد؛ شبکهای که خواسته یا ناخواسته در پازل طراحی دشمن قرار گرفت و موجب تقویت و بازگشت قدرت سیاسی شاه شد.
حذف نماد ملیگرایی
دولت مصدق نماد ملیگرایی بود و استعمار میخواست با کودتا این پیام و نماد را حذف کند. شاید برخی تحلیلها بخشی از اهداف کودتا را جلوگیری از نفوذ بلوک شرق تفسیر کنند؛ اما نامه دولت وقت به آمریکا برای کمک و جلوگیری از سقوط، این تحلیل را کمرنگ میکند. آنچه در این ماجرا مشهود است، اصل ماجرای نفت و ملیشدن آن است؛ چه آنکه بعد از این کودتا، مجدداً پای شرکتهای نفتی غرب به صنعت نفت ایران باز شد.
اکنون پس از گذشت ۷۳ سال از آن واقعه، با وجود رخدادهای سیاسی فراوانی که در کشور عزیزمان اتفاق افتاد و فضای سیاسی که کاملاً دگرگون شده است، همچنان شاهد هستیم جهان استعمار دندان طمع نفت ایران را نکنده و حتی مصممتر از قبل در پی مصادره چاههای نفت ایران است. بله، مسئله فقط همین است؛ چاه نفت ایران!
کودتا همواره به شکل حذف فیزیکی نخواهد بود، بهویژه در جهان امروز که قدرت در دست رسانهها و اربابان رسانه است.
در فضای باز سیاسی امروز، که رسانهها میتواند سرنوشت اجتماعی و سیاسی یک جامعه را جهت دهند، هنوز هستند عدهای در داخل که اگر مجال بیابند، آمریکا را بزک میکنند و به طمع دنیا، حتی به وطندوستان و ملیگرایان برچسب تندرو و پایداری خواهند زد و برای دشمن کوچه باز میکنند.
هنوز افرادی سادهاندیش وجود دارند که بر این باور هستند زمان استعمار گذشته و میتوان با کشورهایی که موجودیت آنها بر اساس استعمار و غارتگری شکل گرفته است، سازش کرد. یا گاهی پا را فراتر میگذراند و تصور میکنند استعمارگران میتوانند جهانی به مراتب زیباتر و مرفه برای کشورهایی چون ایران که سرشار از منابع خدادادی هستند، بسازند.
کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ نشان داد گرچه برنامه و نقشه را آمریکا و بریتانیا طراحی کردند، اما تا زمانی که افرادی خائن از داخل کشور، با بیگانگان همراهی نکنند، دست استعمارگران از خاک این کشور کوتاه خواهد ماند. افرادی که صاحب رسانه هستند، بهجای اینکه با برچسبزنی به افراد و مغلطه و سیاسیبازی، اتحاد و آرامش جامعه را برهم بزنند، باید با ارائهٔ راهحلهای عملی متکی بر توان و نیروهای داخلی، در صدد تقویت کشور و حل مسائل آن برآیند.
و تاریخ همچنان در حال ثبت وقایع است.
نویسنده: مرضیه کریمی خبرنگار و فعال رسانه
لینک کوتاه خبر
برچسبها
نظر / پاسخ از
هنوز نظری ثبت نشده است. شما اولین نفری باشید که نظر میگذارید!