دنا فیروزآبادی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «شیرازه»، با اشاره به مصرف گسترده داروهای سرماخوردگی اظهار کرد: بسیاری از این فرآورده‌ها برای کنترل علائمی مانند تب، سردرد، بدن‌درد، آبریزش و گرفتگی بینی و سرفه تولید شده‌اند، اما در ترکیب خود بیش از یک ماده مؤثره دارند.

وی افزود: همین موضوع ممکن است هنگام مصرف همزمان چند فرآورده، باعث تکرار یک ماده مؤثره شود؛ به همین دلیل افراد نباید تنها بر اساس نام تجاری دارو تصمیم بگیرند و لازم است ترکیبات و مقدار هر ماده مؤثره را روی بسته‌بندی بررسی کنند.

استامینوفن؛ ترکیبی که ممکن است دوبار مصرف شود

این متخصص داروسازی بالینی با اشاره به استامینوفن به عنوان یکی از ترکیبات رایج داروهای کاهش‌دهنده تب و درد گفت: این ماده در بسیاری از فرآورده‌های ترکیبی سرماخوردگی نیز وجود دارد و ممکن است فرد همزمان با مصرف داروی سرماخوردگی، یک مسکن حاوی استامینوفن نیز استفاده کند، بدون آنکه از وجود ترکیب مشترک آگاه باشد.

 فیروزآبادی ادامه داد: دریافت بیش از مقدار توصیه‌شده استامینوفن می‌تواند موجب آسیب کبدی شود و در موارد شدید، عوارض جدی ایجاد کند؛ بنابراین بررسی ترکیبات تمام داروهای مصرفی، به‌ویژه هنگام استفاده از چند فرآورده، اهمیت دارد.

ضداحتقان‌ها؛ فقط برای باز کردن بینی نیستند

وی همچنین درباره فرآورده‌های حاوی داروهای ضداحتقان مانند سودوافدرین و فنیل‌افرین توضیح داد: این ترکیبات برای کاهش گرفتگی بینی استفاده می‌شوند، اما می‌توانند بر سیستم قلبی‌عروقی و عصبی نیز اثر بگذارند.

این عضو هیأت علمی دانشکده داروسازی شیراز افزود: در برخی افراد مصرف این ترکیبات ممکن است با تپش قلب، افزایش فشارخون، بی‌قراری یا اختلال خواب همراه باشد و مصرف همزمان چند فرآورده حاوی ضداحتقان نیز مقدار دریافتی این داروها را افزایش می‌دهد.

فیروزآبادی تأکید کرد: افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی‌عروقی یا فشارخون و همچنین کسانی که داروهای خاصی مصرف می‌کنند، بهتر است پیش از استفاده از فرآورده‌های حاوی ضداحتقان با پزشک یا داروساز مشورت کنند.

خواب‌آلودگی؛ عارضه‌ای که نباید نادیده گرفته شود

وی با اشاره به وجود برخی آنتی‌هیستامین‌های نسل اول مانند دیفن‌هیدرامین و کلرفنیرامین در بعضی فرآورده‌های سرماخوردگی گفت: این داروها می‌توانند به کاهش آبریزش بینی و عطسه کمک کنند، اما در برخی افراد موجب خواب‌آلودگی، کاهش تمرکز و کند شدن واکنش‌ها می‌شوند.

این متخصص داروسازی بالینی ادامه داد: مصرف همزمان چند فرآورده حاوی آنتی‌هیستامین یا استفاده از آنها همراه با داروهای دارای اثر آرام‌بخش می‌تواند این عوارض را تشدید کند؛ بنابراین در صورت بروز خواب‌آلودگی، فعالیت‌هایی که به هوشیاری کامل نیاز دارند باید با احتیاط انجام شوند.

هشدار درباره مصرف دکسترومتورفان

 دنا فیروزآبادی درباره دکسترومتورفان، یکی از داروهای ضدسرفه موجود در برخی فرآورده‌های سرماخوردگی، نیز هشدار داد و گفت: مصرف این دارو در مقدار توصیه‌شده برای بسیاری از افراد قابل تحمل است، اما مصرف بیش از مقدار توصیه‌شده می‌تواند موجب خواب‌آلودگی، گیجی، اختلال هماهنگی و در موارد شدید، اختلال سطح هوشیاری شود.

وی افزود: دکسترومتورفان با برخی داروهای مؤثر بر سیستم سروتونرژیک تداخل دارد و مصرف همزمان آن با بعضی از این داروها می‌تواند خطر بروز سندرم سروتونین را افزایش دهد.

عضو هیأت علمی دانشکده داروسازی شیرازخاطرنشان کرد: افرادی که داروهای ضدافسردگی یا سایر داروهای مؤثر بر سیستم سروتونرژیک، از جمله فلوکستین، پاروکستین یا ترامادول مصرف می‌کنند، بهتر است پیش از استفاده از فرآورده‌های حاوی دکسترومتورفان با پزشک یا داروساز مشورت کنند.

بیشتر دارو خوردن، به معنای سریع‌تر خوب شدن نیست

 فیروزآبادی با تأکید بر اینکه بسیاری از داروهای سرماخوردگی با هدف کاهش علائم مصرف می‌شوند، گفت: افزایش تعداد فرآورده‌های دارویی لزوماً به معنای بهبود سریع‌تر بیماری نیست و انتخاب دارو باید بر اساس علامت غالب، ماده مؤثره، شرایط فرد و سایر داروهای مصرفی انجام شود.

وی افزود: در بسیاری از موارد، انتخاب یک فرآورده متناسب با علائم، به جای مصرف همزمان چند فرآورده ترکیبی، می‌تواند احتمال دریافت غیرضروری یا تکراری مواد مؤثره را کاهش دهد.

کودکان؛ گروهی که نیازمند توجه بیشتری هستند

عضو هیأت علمی دانشکده داروسازی شیراز در پایان بر ضرورت توجه ویژه به مصرف داروهای سرماخوردگی در کودکان تأکید کرد و گفت: همه فرآورده‌های سرماخوردگی برای تمام گروه‌های سنی مناسب نیستند و مقدار مصرف آنها نیز با توجه به سن، وزن، ماده مؤثره و شرایط فرد تعیین می‌شود.

وی توصیه کرد والدین پیش از مصرف هرگونه فرآورده سرماخوردگی برای کودکان، از مناسب بودن دارو و مقدار مصرف آن اطمینان حاصل کنند و در صورت وجود ابهام درباره ترکیبات یا تداخل دارویی، از پزشک یا داروساز راهنمایی بگیرند.

خبرنگار: فاطمه شعبانی

انتهای خبر/ ۲۲۴۲۲۴